Dropshipping Yasal Mı? Bilmeniz Gerekenler

Dropshipping Yasal Mı? Bilmeniz Gerekenler
Dropshipping yani stoksuz satış, Türkiye'de e-ticaret yapmak isteyen girişimcilerin sıklıkla tercih ettiği iş modellerinden biridir. Peki dropshipping yasal mı, şirket kurmak gerekir mi, fatura nasıl düzenlenir ve müşteriye karşı sorumluluk kime aittir? Bu rehberde dropshipping yaparken dikkat edilmesi gereken temel hukuki ve ticari konuları açıklıyoruz.
Dropshipping Yasal Mı?
Evet, dropshipping Türkiye'de uygulanabilen bir e-ticaret modelidir. Dropshipping adı verilen satış yöntemini tek başına yasaklayan genel bir düzenleme bulunmamaktadır.
Ancak dropshipping yapılması, satıcının e-ticaret, vergi, tüketici hakları, faturalandırma, ürün güvenliği ve ilgili diğer mevzuattan doğan yükümlülüklerden muaf olduğu anlamına gelmez.
Dropshipping Nedir?
Dropshipping, diğer adıyla stoksuz satış, satıcının satışa sunduğu ürünleri önceden yüksek miktarlarda satın alıp kendi deposunda bulundurmak zorunda olmadığı bir e-ticaret modelidir.
Satıcı, tedarikçisinin ürünlerini kendi e-ticaret sitesinde veya uygun satış kanallarında listeler. Müşteri sipariş oluşturduğunda sipariş, taraflar arasındaki çalışma modeline göre tedarik edilir ve gönderilir.
Buradaki temel fark ürünün satıcı tarafından önceden stoklanmamasıdır. Ancak müşteriye satış yapan tarafın ticari ve hukuki sorumlulukları devam eder.
Türkiye'de Dropshipping Yapmak İçin Şirket Gerekir Mi?
İnternet üzerinden düzenli ve ticari amaçla ürün satışı yapılması, genel olarak ticari faaliyet kapsamında değerlendirilir.
Süreklilik gösteren ve kazanç elde etmek amacıyla yürütülen bir e-ticaret faaliyetinde vergi mükellefiyeti, belge düzenleme ve diğer ticari yükümlülüklerin dikkate alınması gerekir.
Faaliyetin şekline göre şahıs işletmesi veya farklı şirket türleri üzerinden e-ticaret yapılabilir.
Dropshipping Satışlarında Fatura Kesilir Mi?
Ticari faaliyet kapsamında gerçekleştirilen ürün satışlarında ilgili vergi ve belge düzenleme kurallarına uyulması gerekir.
Dropshipping yapılması, satış yapan işletmenin faturalandırma yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Müşteri ürünü sizin mağazanızdan satın alıyorsa, müşteriye yapılan satışın muhasebe ve faturalandırma süreci de kullanılan ticari modele ve yürürlükteki mevzuata uygun şekilde yürütülmelidir.
Tedarikçi ile bayi arasındaki ürün alış işlemi ile bayi ve son müşteri arasındaki satış işlemi birbirinden ayrı ticari işlemler olabilir.
Dropshipping Yaparken Tüketici Hakları Geçerli Mi?
Evet. Satışın tüketiciye internet üzerinden yapılması halinde işlem, şartları sağladığı ölçüde mesafeli satış kapsamında değerlendirilebilir.
Bu nedenle satıcının, müşteriyi sipariş tamamlanmadan önce temel konularda bilgilendirmesi önemlidir.
- Ürünün temel özellikleri
- Satıcının kimliği ve iletişim bilgileri
- Ürünün toplam satış fiyatı
- Varsa kargo ve teslimat masrafları
- Ödeme koşulları
- Teslimat bilgileri
- Cayma hakkı
- İade süreci
gibi bilgilerin tüketiciye açık ve anlaşılır biçimde sunulması gerekir.
Dropshipping'de 14 Günlük Cayma Hakkı Var Mı?
Tüketici niteliğindeki müşteriler, mevzuatta belirtilen istisnalar dışında, mesafeli satışlarda 14 günlük cayma hakkına sahip olabilir.
Bu nedenle dropshipping yapan satıcının yalnızca tedarikçisinin iade politikasını değil, kendi müşterisine karşı sahip olduğu yasal yükümlülükleri de dikkate alması gerekir.
Her Ürün 14 Gün İçinde İade Edilebilir Mi?
Hayır. Cayma hakkının mevzuatta belirtilen bazı istisnaları bulunmaktadır.
Ürünün niteliğine göre örneğin;
- Kişiye özel hazırlanan ürünler,
- Çabuk bozulabilen ürünler,
- Koruyucu ambalajı açıldıktan sonra sağlık ve hijyen açısından iadesi uygun olmayan belirli ürünler,
- Mevzuatta cayma hakkı istisnası olarak düzenlenen diğer ürün ve hizmetler
farklı kurallara tabi olabilir.
Bu nedenle satılan ürün kategorisinin güncel tüketici mevzuatındaki durumunun ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Dropshipping'de Müşteriye Karşı Kim Sorumludur?
Bu konu dropshipping'e yeni başlayanların en çok karıştırdığı noktalardan biridir.
Müşteri ürünü sizin mağazanızdan satın alıyorsa, müşteriye karşı satış sürecinin tarafı sizsiniz. Ürünün tedarikçiden gönderiliyor olması müşteriye karşı yükümlülüklerin tamamını tedarikçiye aktardığınız anlamına gelmez.
Bu nedenle satıcı;
- Sipariş bilgilerinin doğruluğunu,
- Müşteri iletişimini,
- Faturalandırma sürecini,
- İade ve cayma taleplerini,
- Satış sonrası desteği
kendi satış modeline uygun şekilde yönetmelidir.
Tedarikçi ile Bayi Arasındaki İlişki Farklıdır
Dropshipping sisteminde genellikle iki ayrı ticari ilişki bulunmaktadır.
Tedarikçi - Bayi
Bayinin ürün tedariği yaptığı ticari ilişki ve taraflar arasında belirlenen bayi koşullarıdır.
Bayi - Müşteri
Bayinin kendi mağazasında gerçekleştirdiği satış ve müşterisine karşı üstlendiği yükümlülüklerdir.
Bayi ile tedarikçi arasındaki sözleşmenin şartları, müşterinin mevzuattan doğan haklarını ortadan kaldırmaz.
Dropshipping'de Kargo Ücretini Kim Öder?
Kargo maliyetinin bayi, müşteri veya tedarikçi tarafından karşılanması taraflar arasındaki çalışma modeline göre değişebilir.
Ancak müşteriden kargo veya teslimat ücreti alınacaksa, bu ücretin sipariş tamamlanmadan önce müşteriye açık şekilde gösterilmesi önemlidir.
Bayidepom Siparişleri Ne Zaman Kargoya Verir?
Bayidepom üzerinden oluşturulan ve sipariş işlemleri tamamlanan siparişler en geç 2 iş günü içerisinde kesin olarak kargoya verilir.
Bayilerin kendi müşterilerine teslimat bilgisi verirken tedarikçinin kargoya hazırlama süresini ve kargo firmasının taşıma süresini birbirinden ayırması önemlidir.
Dropshipping İçin ETBİS Gerekir Mi?
Türkiye'de elektronik ticaret faaliyetleri için Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi yani ETBİS kapsamında kayıt ve bildirim yükümlülükleri bulunabilmektedir.
Dropshipping yapan işletmenin kendi e-ticaret sitesi, satış yöntemi ve faaliyet yapısına göre ETBİS yükümlülüğünü kontrol etmesi gerekir.
ETBİS kaydı, işletmenin elektronik ticaret mevzuatı kapsamındaki belirli kayıt ve bildirim yükümlülükleriyle ilgilidir.
Dropshipping Yaparken Ürün Seçimi de Hukuki Açıdan Önemlidir
Dropshipping yasal olsa bile satışa sunulan her ürünün serbestçe satılabileceği düşünülmemelidir.
Bazı ürün kategorileri özel mevzuata, izinlere, kayıt sistemlerine veya satış kısıtlamalarına tabi olabilir.
Örneğin ürün grubuna göre;
- Ürün güvenliği gereklilikleri,
- Etiketleme zorunlulukları,
- Yetkili kurum kayıtları,
- Yaş veya satış sınırlamaları,
- Marka ve fikri mülkiyet hakları
gibi farklı yükümlülükler ortaya çıkabilir.
Satıcıların satışa sunacakları ürünlerin kendi kategorisine ilişkin kuralları ayrıca kontrol etmesi önemlidir.
Markalı Ürünlerde Dikkat Edilmesi Gerekenler
E-ticarette marka ve fikri mülkiyet hakları ayrıca önemlidir.
Satışa sunulan ürünlerin orijinalliği, marka kullanım hakları ve pazaryerlerinin marka politikaları dikkate alınmalıdır.
Özellikle pazaryerlerinde bazı markalar için ek belge, satış yetkisi veya ürün doğrulama süreçleri uygulanabilir.
Bir ürünün tedarikçi XML'inde bulunması, o ürünün her pazaryerinde herhangi bir ek kontrol olmadan yayınlanabileceği anlamına gelmez.
Pazaryerlerinde Dropshipping Yasal Mı?
Dropshipping yöntemiyle ürün satılması ile pazaryerinin kendi satıcı kuralları iki farklı konudur.
Bir satış modeli genel mevzuata uygun olsa bile, satış yapılan pazaryerinin kategori, marka, teslimat, ürün içeriği veya satıcı performansına ilişkin ek kuralları bulunabilir.
Bu nedenle Trendyol, Hepsiburada veya diğer satış kanallarında dropshipping yapan satıcıların ilgili platformun güncel satıcı sözleşmelerini ve ürün kurallarını takip etmesi gerekir.
Dropshipping Yaparken Kişisel Verilere Dikkat Edilmeli Mi?
Evet. Siparişin hazırlanması ve müşteriye gönderilmesi sırasında ad, soyad, adres ve telefon gibi kişisel bilgiler işlenebilir.
Bu nedenle müşteri bilgilerinin yalnızca gerekli amaçlarla kullanılması, güvenli şekilde saklanması ve kişisel verilerin korunmasına ilişkin yükümlülüklerin dikkate alınması gerekir.
Tedarikçinin sipariş teslimatı için müşteri bilgilerine erişmesi gerekiyorsa veri paylaşımının hangi amaçla ve hangi kapsamda gerçekleştirildiği de önemlidir.
Dropshipping'de Site Üzerinde Hangi Sayfalar Bulunmalı?
Kendi e-ticaret siteniz üzerinden satış yapıyorsanız ziyaretçilerin satış öncesi ve sonrası bilgilere kolayca ulaşabilmesi önemlidir.
İş modeline göre aşağıdaki sayfalar kullanılabilir:
- Hakkımızda
- İletişim
- Teslimat Bilgisi
- Mesafeli Satış Sözleşmesi
- Ön Bilgilendirme Formu
- İade & Değişim
- Gizlilik Politikası
- Şartlar ve Koşullar
Ayrıca iş modelinizin niteliğine göre KVKK ve çerez bilgilendirmeleri gibi ek metinlere ihtiyaç duyulabilir.
Bayidepom ile Dropshipping Nasıl Çalışır?
Bayidepom, e-ticaret yapmak isteyen girişimci ve işletmelere ücretsiz XML bayilik ve dropshipping hizmeti sunmaktadır.
Bayiler, yüksek miktarda ürün stoğu oluşturmadan Bayidepom ürünlerini uygun entegrasyon sistemleri aracılığıyla kendi satış kanallarına aktarabilir.
Ücretsiz XML Bayilik
Bayilik için ürün kataloğundan yararlanarak mağazanızın ürün çeşitliliğini artırabilirsiniz.
Stoksuz Satış
Her üründen yüksek miktarda başlangıç stoğu satın alma ihtiyacınızı azaltabilirsiniz.
XML Ürün Aktarımı
Uyumlu sistemlerde ürün verilerini XML aracılığıyla mağazanıza aktarabilirsiniz.
Geniş Ürün Yelpazesi
Farklı ürün kategorilerini kendi satış kanalınızda sergileyebilirsiniz.
Bayidepom Bayileri Nelere Dikkat Etmeli?
Bayidepom üzerinden dropshipping yapan bayi, kendi müşterisine gerçekleştirdiği satışın ticari ve hukuki süreçlerini yönetmekle yükümlüdür.
Özellikle;
- Kendi satış fiyatının belirlenmesi,
- Müşteriye gerekli bilgilendirmenin yapılması,
- Faturalandırma,
- Pazaryeri kurallarının takip edilmesi,
- Müşteri iade süreçlerinin yönetilmesi,
- Ürün stoklarının takip edilmesi
bayinin kendi e-ticaret operasyonunun parçalarıdır.
Bayi ile Bayidepom arasındaki ticari iade süreçlerinde ise Bayidepom Bayi İade Sözleşmesi ve taraflar arasında geçerli çalışma koşulları dikkate alınır.
Dropshipping Yaparken En Sık Yapılan Hukuki Hatalar
Vergi ve Fatura Sürecini Önemsememek
Düzenli ticari satış yapıldığı halde vergi ve belge yükümlülüklerinin göz ardı edilmesi önemli sorunlara yol açabilir.
Kargo Ücretini Sipariş Sonunda Sürpriz Olarak Eklemek
Müşterinin ödeyeceği kargo ve benzeri ek masrafların sipariş tamamlanmadan önce açık şekilde gösterilmesi önemlidir.
İade Kabul Etmiyorum Yazmak
Tüketici mevzuatından doğan zorunlu haklar yalnızca satıcının internet sitesine "iade yoktur" yazmasıyla ortadan kalkmaz.
Tedarikçinin Sorumlu Olduğunu Düşünmek
Son tüketici sizin mağazanızdan alışveriş yaptıysa, tedarikçiyle aranızdaki ticari ilişki müşterinize karşı olan yükümlülüklerinizi kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
Satışı Kısıtlı Ürünleri Kontrol Etmemek
Bazı ürünlerin internet üzerinden satışı özel düzenlemelere tabi olabilir. Ürün kategorisi kontrol edilmeden satışa başlanmamalıdır.
Dropshipping Yasal Yapmak İçin Kontrol Listesi
Dropshipping'e başlamadan önce aşağıdaki temel başlıkları kontrol edebilirsiniz:
- Ticari ve vergisel yapınızı oluşturun.
- Fatura ve muhasebe sisteminizi planlayın.
- Güvenilir bir dropshipping tedarikçisi seçin.
- XML ve stok güncelleme sisteminizi test edin.
- Ürün kategorilerinin satış kurallarını kontrol edin.
- Kargo ve teslimat politikanızı belirleyin.
- İade ve cayma süreçlerini oluşturun.
- Mesafeli satış metinlerinizi hazırlayın.
- Müşteri kişisel verilerini güvenli yönetin.
- Pazaryeri kullanıyorsanız platform kurallarını takip edin.
Dropshipping Yasal Mı? Sonuç
Dropshipping Türkiye'de uygulanabilen yasal bir e-ticaret modelidir. Ancak sistemin stoksuz çalışması, satıcıyı genel ticaret ve e-ticaret kurallarından muaf tutmaz.
Vergi, fatura, tüketici hakları, cayma hakkı, teslimat, kişisel veriler ve ürünlere özgü satış kuralları dropshipping yapan işletmeler tarafından dikkate alınmalıdır.
Doğru tedarikçi ve düzgün bir e-ticaret altyapısıyla dropshipping, yüksek stok ve depo yatırımı yapmadan ürün satışı gerçekleştirmek isteyen işletmeler için kullanılabilecek bir yöntemdir.
Bayidepom Ücretsiz XML Bayilik
Bayidepom ücretsiz XML bayilik ve dropshipping sistemi hakkında daha fazla bilgi almak için aşağıdaki sayfaları inceleyebilirsiniz.
Ücretsiz XML Bayilik ile E-Ticarete Başlayın
Stok ve depo yatırımı yapmadan ürün çeşitliliğinizi artırın. Bayidepom ücretsiz XML bayilik ve dropshipping sistemi hakkında detaylı bilgi alın.
